پیام رفیع (شامل آزاداندیشی ابرآگاهان ایرانی)

از بایزید بسطامی عارف بزرگ قرن دوم و سوم هجری (هشتم و نهم میلادی) پرسیدند اسم اعظم کدام است؟ گفت: اول اسم اصغر را به من بگوئید تا اسم اعظم را به شما بگویم. در مراحل عالی عرفان ایرانی نام‌گذاری برای ذات باری تعالی جایز نیست و در مرحله‌ای کفر محسوب می‌شود. چنان که وحدت کرمانشاهی شاعر قرن چهاردهم هجری گفته است: رسد به مرتبه‌ای خواجه پایه توحید که عین شرک بود لااله الا الله اسم‌گذاری انسان برای خدا در محدوده‌ی فکر کوچک و تمنیات بشری است مانند: رحمان، رحیم، عالم، خبیر، جبار، قهار و همه این‌ها منتهای آرزوی محدود بشری را منعکس می‌سازد و به تعبیر عارفان خدا را در قفس اندیشه خود محدود و محصور می‌کنیم. به همین علت در ادبیات عرفانی ایران خدا را به نام «جانان» می‌نامند و این دلنشین‌ترین تعبیری است که می‌توان برای ذات نامحدود باریتعالی در نظر گرفت.